Co można odliczyć w przypadku opieki nad dzieckiem przez dziadków?

Koszty opieki nad dziećmi można od 2012 roku odliczyć jako wydatki specjalne, przy czym nie ma już znaczenia, czy spełnione są jakiekolwiek osobiste warunki. Koszty są uznawane tylko w dwóch trzecich, do maksymalnej kwoty 4 000 euro na dziecko (§ 10 ust. 1 nr 5 EStG). Co jednak, gdy babcia lub dziadek opiekują się dzieckiem? Czy wynagrodzenie można również odliczyć od podatku?

Nie można odliczyć wydatków na usługi opiekuńcze świadczone wyłącznie na podstawie rodzinnej lub z uprzejmości. Dlatego urząd skarbowy prawdopodobnie nie uzna wynagrodzenia dla dziadków. Inaczej jest w przypadku zwrotu kosztów podróży:

Jeśli zwrócisz babci koszty podróży autobusem, pociągiem (bilet, bilety, bilet kolejowy) lub taksówką w celu opieki nad dzieckiem lub ryczałt 30 centów za kilometr za podróż własnym samochodem, możesz odliczyć te wydatki jako koszty opieki nad dzieckiem (wyrok BFH z 4.6.1998, III R 94/96).

Zwrot kosztów podróży

Sąd finansowy Badenii-Wirtembergii orzekł, że nawet w przypadku nieodpłatnej opieki nad dzieckiem przez babcię zwrot kosztów podróży można odliczyć jako koszty opieki nad dzieckiem w ramach wydatków specjalnych. Opieka odbywa się na podstawie rodzinnej uprzejmości tylko w zakresie, w jakim jest świadczona nieodpłatnie.

Nie ma znaczenia, czy sama usługa opieki jest świadczona nieodpłatnie. Koszty podróży są zwracane, ponieważ powstały w związku z opieką nad dzieckiem (FG Badenia-Wirtembergia z 9.5.2012, EFG 2012 s. 1439).

Jeśli rodzice wypłacają dziadkom wynagrodzenie za opiekę nad dzieckiem, można je uwzględnić podatkowo, jeśli dziadkowie nie mieszkają w tym samym gospodarstwie domowym, a umowa opieki została zawarta na warunkach rynkowych (wyrok BFH z 6.10.1961, BStBl. 1961 III s. 549).

Aktualnie: Jak nie należy postępować, pokazuje wyrok sądu finansowego w Norymberdze z 12.8.2019 (4 K 936/18): Powodowie zgłosili koszty opieki nad dziećmi w wysokości ponad 3 000 EUR. W większości przypadków dotyczyły one zwrotu kosztów podróży dla dziadków w związku z opieką nad dwójką dzieci. Jako dowód płatności przedstawiono urzędowi skarbowemu wyciągi bankowe.

Jednak: Przelew nie zawierał żadnego tytułu. Z jakichś powodów urząd skarbowy dowiedział się, że przynajmniej raz kwota pierwotnie przelana została zwrócona przez dziadka w tej samej wysokości, z tytułem "Znajomy" i zaledwie kilka dni po poprzednim przelewie.

Powodowie prawdopodobnie nie byli w stanie przedstawić przekonującego wyjaśnienia ani urzędowi skarbowemu, ani sądowi finansowemu, w związku z czym ich koszty opieki nad dziećmi nie zostały uznane. Jednak, co jest pozytywne, sąd finansowy w Norymberdze również wskazuje, że zwrot kosztów podróży dla dziadków zasadniczo prowadzi do odliczenia kosztów opieki nad dzieckiem.

(2022): Co można odliczyć w przypadku opieki nad dzieckiem przez dziadków?

Jakie rodzaje kosztów opieki nad dzieckiem można uwzględnić?

Niezależnie od tego, czy są związane z pracą, czy nie, możesz odliczyć do 6.000 Euro kosztów opieki na dziecko jako wydatki specjalne. Urząd skarbowy pokrywa dwie trzecie tej kwoty, czyli do 4.000 Euro.

Nie ma znaczenia, czy opieka odbywa się w Twoim domu, czy w innym miejscu. Ważne jest jedynie, że jest to działalność bezpośrednio związana z opieką lub nadzorem. Dlatego np. korepetycje, lekcje gry na fortepianie czy kursy baletowe nie są uznawane za koszty opieki. Można natomiast odliczyć:

• zakwaterowanie w przedszkolu, żłobku, świetlicy, u opiekunki dziennej
• zatrudnienie opiekunów dzieci, wychowawców lub opiekunek do dzieci w gospodarstwie domowym
• zatrudnienie pomocy domowych i au pair, o ile zajmują się dzieckiem
• koszty dojazdu dla osoby sprawującej opiekę. Ponadto bezpłatne wyżywienie i zakwaterowanie, o ile nie jest wypłacane wynagrodzenie.
• Wyżywienie dla dziecka nie jest zaliczane do kosztów opieki. Jeśli nie jest wyszczególnione osobno, musi zostać oszacowane i odliczone.

Opieka przez członka rodziny
Nawet jeśli członek rodziny opiekuje się Twoim dzieckiem, koszty mogą być pod pewnymi warunkami odliczone. Ten członek rodziny nie może jednak mieć prawa do zasiłku na dziecko lub ulgi podatkowej na dziecko i nie może mieszkać w Twoim gospodarstwie domowym, w przeciwnym razie urząd skarbowy uzna nadzór za przysługę. Jeśli jednak dziadkowie przyjeżdżają, aby opiekować się wnukami, możesz odliczyć poniesione koszty podróży od podatku. Powinieneś jednak przedstawić odpowiednią umowę.

(2022): Jakie rodzaje kosztów opieki nad dzieckiem można uwzględnić?

Ile kosztów opieki nad dzieckiem mogę odliczyć?

Na dziecko i rok można odliczyć do 6.000 Euro kosztów opieki. Urząd skarbowy odlicza dwie trzecie tej kwoty, czyli maksymalnie 4.000 Euro, od podatku. Nie ma znaczenia, czy dziecko było pod stałą opieką przez cały rok, czy tylko przez kilka dni.

Jeśli jako małżeństwo jesteście wspólnie rozliczani, nie ma znaczenia, kto z Was zapłacił za opiekę. W przypadku osobnego rozliczenia koszty może odliczyć ten partner, który je poniósł. Jeśli dotyczy to obojga, każdy może odliczyć swoją część do 2.000 Euro. Możecie jednak uzgodnić inny podział.

Może to mieć sens, jak pokazuje poniższy przykład:

Koszty opieki nad dzieckiem wynoszą 5.500 Euro rocznie. Matka ponosi koszty w wysokości 4.000 Euro, ojciec płaci 1.500 Euro rocznie.

Jeśli oboje partnerzy nie zmienią podziału, sytuacja wygląda następująco:

Matka: 2/3 z 4.000 Euro = 2.667 Euro

Ojciec: 2/3 z 1.500 Euro = 1.000 Euro

Łącznie: 3.667 Euro (2/3 z 5.500 Euro)

Ponieważ każdy z rodziców może odliczyć maksymalnie 2.000 Euro, łączna kwota, którą oboje rodzice mogą wspólnie odliczyć, wynosi 3.000 Euro.

Jeśli na przykład ojciec i matka uzgodnią, że matka może odliczyć maksymalną kwotę 3.000 Euro, a ojciec 2.500 Euro, mogą oni odliczyć o 667 Euro więcej kosztów opieki nad dzieckiem.

Sprawa się komplikuje, jeśli nie jesteście małżeństwem. Jeśli nie mieszkacie razem, koszty opieki może odliczyć osoba, u której mieszka dziecko. Samotny rodzic może odliczyć do 6.000 Euro, tak jak małżonkowie. Jeśli jednak mieszkacie razem bez ślubu, możecie podzielić koszty opieki. Opłaca się to szczególnie wtedy, gdy jedno z Was zarabia niewiele i dlatego nie korzysta z ulgi podatkowej.

(2022): Ile kosztów opieki nad dzieckiem mogę odliczyć?

Ile lat może mieć moje dziecko, abym mógł/mogła odliczyć koszty opieki?

Do 14. urodzin dziecka można ubiegać się o zwrot kosztów opieki, później już nie.

W przypadku dzieci niepełnosprawnych nie ma ograniczenia wiekowego, jeśli niepełnosprawność wystąpiła przed 25. urodzinami. Jako dowód wystarczy legitymacja osoby niepełnosprawnej.

(2022): Ile lat może mieć moje dziecko, abym mógł/mogła odliczyć koszty opieki?

Jak udokumentować koszty opieki nad dzieckiem?

Koszty opieki można udokumentować za pomocą faktur i odpowiednich dowodów przelewów. Pokwitowanie od odbiorcy nie wystarcza! Nawet drobne kwoty, np. dla opiekunki do dziecka, nie mogą być wypłacane gotówką, jeśli chcesz później odliczyć koszty.

Dokumentów nie trzeba dołączać do zeznania podatkowego, ale należy je przedstawić na żądanie urzędu skarbowego.

(2022): Jak udokumentować koszty opieki nad dzieckiem?

Kiedy mogę odliczyć koszty opieki nad dzieckiem?

Koszty opieki nad dzieckiem można odliczyć tylko wtedy, gdy istnieje tak zwany związek rodzicielski. Dotyczy to biologicznych dzieci, a także dzieci adoptowanych i przybranych. W przypadku pasierbów i wnuków nie można ubiegać się o zwrot kosztów opieki.

Ponadto dziecko musi należeć do Państwa gospodarstwa domowego. Dotyczy to również sytuacji, gdy dziecko jest na przykład w internacie i regularnie wraca do domu. Ważne jest, aby istniało mieszkanie rodzinne, z którego dziecko korzysta, oraz aby ponosili Państwo odpowiedzialność za jego dobro.

Ogólnie można ubiegać się o zwrot kosztów opieki tylko dla dzieci poniżej 14 roku życia. Tylko w przypadku dzieci niepełnosprawnych granica wiekowa jest zniesiona.

(2022): Kiedy mogę odliczyć koszty opieki nad dzieckiem?

Na czyim zeznaniu podatkowym wpisuję koszty opieki nad dzieckiem?

Maksymalna kwota 4.000 Euro dotyczy każdego dziecka, a nie każdego rodzica.

Jeśli jesteście Państwo jako małżeństwo wspólnie rozliczani, nie ma znaczenia, kto z Was zapłacił za opiekę. W przypadku rozliczenia indywidualnego koszty może odliczyć ten partner, który je poniósł. Jeśli dotyczy to obojga, każdy może odliczyć swoją część do 2.000 Euro. Możecie jednak uzgodnić inny podział.

Może to mieć sens, jak pokazuje poniższy przykład:

Roczne koszty opieki nad dzieckiem wynoszą 5.500 Euro. Matka ponosi koszty w wysokości 4.000 Euro, ojciec płaci 1.500 Euro rocznie. Jeśli oboje partnerzy nie zmienią podziału, sytuacja wygląda następująco:

Matka: 2/3 z 4.000 Euro = 2.667 Euro

Ojciec: 2/3 z 1.500 Euro = 1.000 Euro

Ponieważ każde z rodziców może odliczyć maksymalnie 2.000 Euro, łączna kwota, którą oboje rodzice mogą wspólnie odliczyć, wynosi 3.000 Euro.

Jeśli ojciec i matka uzgodnią, że matka może odliczyć maksymalną kwotę 3.000 Euro, a ojciec 1.000 Euro, mogą oni odliczyć o 1.000 Euro więcej kosztów opieki nad dzieckiem.

Sprawa komplikuje się, jeśli nie jesteście małżeństwem. Jeśli nie mieszkacie razem, koszty opieki może odliczyć ten, u którego mieszka dziecko. Samotny rodzic może, podobnie jak małżonkowie, odliczyć do 6.000 Euro. Jeśli jednak mieszkacie razem bez ślubu, możecie podzielić koszty opieki. Opłaca się to szczególnie wtedy, gdy jedno z Was zarabia niewiele i dlatego nie korzysta z ulgi podatkowej.

(2022): Na czyim zeznaniu podatkowym wpisuję koszty opieki nad dzieckiem?

Czego nie mogę odliczyć jako koszty opieki nad dzieckiem?

Nie można odliczyć od podatku jako koszty opieki nad dzieckiem kosztów wszelkiego rodzaju zajęć edukacyjnych. Obejmuje to również korepetycje, ale nie samą pomoc w odrabianiu lekcji.

Wydatki na „nabywanie szczególnych umiejętności“ (np. lekcje muzyki lub kursy komputerowe) nie są uznawane podatkowo za koszty opieki nad dzieckiem.

Nie można również odliczyć następujących pozycji:

• Opłaty za zajęcia sportowe, np. składki na klub sportowy
• Wydatki na wycieczki szkolne
• Koszty rzeczowe na książki, zabawki lub podobne
• Koszty dojazdu, jeśli np. odwozisz dziecko do opiekuna lub świetlicy i je odbierasz
• Wydatki na wyżywienie dziecka

(2022): Czego nie mogę odliczyć jako koszty opieki nad dzieckiem?

Koszty internatu częściowo odliczane jako koszty opieki nad dzieckiem?

Wydatki na zakwaterowanie w internacie zdrowego dziecka w celu edukacji szkolnej niestety nie podlegają odliczeniu podatkowemu. Są to typowe koszty edukacyjne, które są pokrywane z zasiłku na dziecko lub ulgi podatkowej na dziecko i ulgi BEA (na opiekę, wychowanie i edukację). Koszty internatu nie podlegają odliczeniu również wtedy, gdy zakwaterowanie w internacie jest spowodowane względami społecznymi, psychologicznymi lub pedagogicznymi, na przykład gdy dziecko jest trudne do wychowania, ma trudności w nauce lub rodzice nie mogą się nim zająć.

Jeśli jednak pobyt w internacie jest spowodowany chorobą lub niepełnosprawnością, koszty internatu mogą być odliczone jako nadzwyczajne obciążenie. Ważne jest, aby leczenie było na pierwszym planie, a nauka w szkole odbywała się jedynie przy okazji tego leczenia i była drugorzędna. Wtedy koszty internatu są bezpośrednimi kosztami leczenia, które można w pełni odliczyć - z uwzględnieniem dopuszczalnego obciążenia - jako nadzwyczajne obciążenie zgodnie z § 33 EStG. Obecnie Sąd Finansowy w Turyngii otworzył nowe możliwości: koszty internatu - z wyjątkiem kosztów wyżywienia - są kosztami opieki nad dzieckiem i podlegają odliczeniu jako wydatki specjalne zgodnie z § 10 ust. 1 nr 5 EStG w wysokości dwóch trzecich, maksymalnie 4.000 Euro (Sąd Finansowy w Turyngii z dnia 25.10.2016, 2 K 95/15).

Przypadek: 11-letnia córka uczęszcza do szkoły całodziennej. W czasie tygodni szkolnych dziecko jest zakwaterowane w internacie przylegającym do szkoły. Opieka nad uczniami mieszkającymi w internacie odbywa się na podstawie koncepcji uzgodnionej ze szkołą w celu holistycznego wychowania i opieki. Zgodnie z umową wychowawczą internat oprócz zakwaterowania i wyżywienia zapewnia również wychowanie, opiekę zdrowotną i organizację czasu wolnego.

Koszty internatu wynoszą 2.435 Euro, z czego 1.035 Euro przypada na zakwaterowanie, a 1.400 Euro na wyżywienie. Urząd skarbowy nie chce uznać kosztów zakwaterowania - a tym bardziej kosztów wyżywienia - ponieważ "nie stała na pierwszym planie osobista i opiekuńcza troska o dziecko, więc koszty internatu nie należały do kwalifikujących się usług opiekuńczych. Sędziowie finansowi:

Jeśli urząd skarbowy uważa, że tylko opieka opiekuńcza lub nadzorcza jest uprzywilejowana i że na pierwszym planie musi stać osobista troska o dziecko, to Federalny Trybunał Finansowy już odrzucił to wąskie podejście (wyrok BFH z 19.4.2012, III R 29/11).

Raczej pojęcie opieki nad dzieckiem nie jest zdefiniowane przez ustawę i zgodnie z orzecznictwem BFH należy je rozumieć szeroko. Obejmuje ono nie tylko opiekę opiekuńczą i nadzorczą w sensie ochrony przed zagrożeniami, urazami i szkodami, ale zasadniczo także opiekę osobistą. Obejmuje również elementy pielęgnacji i wychowania, czyli troskę o dobro duchowe, emocjonalne i fizyczne dziecka, a tym samym pedagogicznie uzasadniony nadzór.

Oferty opieki mogą przybierać różne formy: opieka poza domem, w przedszkolach, placówkach dziennego pobytu, domach dziecka, żłobkach oraz u matek dziennych, matek tygodniowych i w placówkach całodziennej opieki, ale także przez opiekunów dzieci, wychowawców i pomoc w gospodarstwie domowym oraz nadzór nad pracami domowymi. Nie jest jasne, dlaczego zakwaterowanie w "domu dziecka" ma być uprzywilejowane, a zakwaterowanie w "internacie" nie.

(2022): Koszty internatu częściowo odliczane jako koszty opieki nad dzieckiem?

Koszty internatu: Czy pobyt dziecka z ADHD w szkole prywatnej można odliczyć?

Wydatki na naukę w szkole prywatnej dziecka są zasadniczo pokrywane z zasiłku na dziecko lub ulg podatkowych (ulga na dziecko i ulga BEA) oraz ulgi na kształcenie i dlatego nie podlegają dodatkowym odliczeniom. Opłaty za szkołę - ale nie koszty internatu - mogą być odliczone w 30%, do kwoty 5.000 Euro, jako wydatki specjalne (§ 10 ust. 1 nr 9 EStG). Pytanie dotyczy tego, czy w przypadku umieszczenia dziecka w internacie z powodu choroby koszty mogą zostać uwzględnione jako nadzwyczajne obciążenia zgodnie z § 33 EStG.

Zgodnie z orzecznictwem BFH koszty zakwaterowania i wyżywienia nie podlegają odliczeniu, jeśli umieszczenie w internacie następuje z powodów społecznych, psychologicznych lub pedagogicznych. Koszty poniesione na edukację dziecka, które są jedynie pośrednimi skutkami choroby, nie są uznawane za nadzwyczajne obciążenia (wyrok BFH z 18.4.1990, BStBl. 1990 II s. 962).

Obecnie Sąd Finansowy w Düsseldorfie orzekł, że koszty internatu w wysokości 28.000 Euro nie mogą zostać uznane za nadzwyczajne obciążenia, jeśli dziecko z powodu prostej zaburzenia uwagi (ADHD) uczęszcza do angielskiej szkoły prywatnej (College w Anglii) z mniejszymi klasami i intensywniejszą opieką. W tym przypadku uczęszczanie do szkoły prywatnej nie miało na celu leczenia i sam pobyt w szkole nie stanowi leczenia. Dlatego nie są to koszty leczenia, lecz jedynie wydatki na profilaktykę zdrowotną lub skutki chorób, które nie są nieuniknione i dlatego nie podlegają odliczeniu (FG Düsseldorf z 14.3.2017, 13 K 4009/15 E, rewizja).

• Zdaniem sędziów finansowych brakuje również zaświadczenia urzędowego, które zostało wydane przed rozpoczęciem pobytu w internacie. Chociaż specjalista potwierdził "opóźnienie rozwoju emocjonalnego z zaburzeniem uwagi przy częściowej zdolności intelektualnej", to nie spełnia to wymaganego warunku zgodnie z § 64 ust. 1 nr 2c EStDV. W przypadku "medycznie koniecznego pobytu poza domem dziecka cierpiącego na dysleksję lub inną niepełnosprawność" wymagane jest zaświadczenie urzędowe lub zaświadczenie lekarskie wydane przez służbę medyczną.
• W rozpatrywanym przypadku nie występuje ani dysleksja, ani niepełnosprawność. Zdiagnozowane zaburzenie uwagi może być co najwyżej uznane za chorobę. Nie jest jednak jasne, czy było ono na tyle poważne, by mogło być uznane za niepełnosprawność. Sędziowie jednak idą dalej i interpretują powyższy warunek w ten sposób, że pod pojęciem niepełnosprawności rozumie się również chorobę. W związku z tym rozszerzają brzmienie ustawy na "chorobę lub niepełnosprawność" i wymagają również zaświadczenia urzędowego w przypadku "choroby".