---

Czy osoby pracujące na minijob otrzymują ryczałt energetyczny?

Gwałtownie i drastycznie rosnące koszty energii powodują znaczne obciążenia, które rząd federalny chce teraz przynajmniej w pewnym stopniu zrekompensować osobom pracującym.

W "ustawie o ulgach podatkowych 2022" z dnia 23.5.2022 ustalono, że od 1.9.2022 wszyscy pracownicy podlegający opodatkowaniu dochodowemu w klasach podatkowych I - V otrzymają jednorazowo ryczałt energetyczny (Energiepauschale, EPP) w wysokości 300 Euro jako dodatek do wynagrodzenia, który zostanie wypłacony za pośrednictwem listy płac pracodawcy. Osoby prowadzące działalność na własny rachunek otrzymują zaliczkę poprzez jednorazowe obniżenie zaliczki na podatek dochodowy. Jeśli tak się nie stanie, ryczałt energetyczny zostanie ustalony w rozliczeniu podatku dochodowego za 2022 rok (§§ 112 do 122 EStG-neu).

• Osoby uprawnione to osoby nieograniczenie podlegające opodatkowaniu z miejscem zamieszkania w Niemczech, które w 2022 roku uzyskują dochody z pracy najemnej, z rolnictwa i leśnictwa, z działalności gospodarczej lub z działalności na własny rachunek.
• Ustawowo uregulowano, że prawo do EPP powstaje 1 września 2022 roku. 1 września nie jest jednak datą graniczną dla spełnienia warunków uprawniających do otrzymania świadczenia. Prawo do płatności ma każda osoba, która w dowolnym momencie w 2022 roku spełniła warunki uprawniające do otrzymania świadczenia.
• W każdym przypadku, w którym składane jest zeznanie podatkowe za 2022 rok, urząd skarbowy sprawdza, czy istnieje prawo do EPP. Również pracownicy, którzy nie otrzymali jeszcze EPP za pośrednictwem pracodawcy, otrzymają ją na podstawie swoich danych przy składaniu zeznania podatkowego za 2022 rok. Nie jest wymagany specjalny wniosek. W decyzji podatkowej oprócz podatku dochodowego ustalana jest również EPP - niestety również opodatkowana.

Prawo do ryczałtu energetycznego mają również osoby zatrudnione w niepełnym wymiarze godzin (pracownicy na minijob) oraz pracownicy zatrudnieni na krótki okres (pracownicy tymczasowi, pracownicy sezonowi) zgodnie z § 8 ust. 1 nr 1 i § 8a SGB IV. Pracodawca wypłaca ryczałt energetyczny tylko wtedy, gdy składa zgłoszenie podatku od wynagrodzeń do urzędu skarbowego, a pracownik potwierdzi na piśmie, że jest to jego pierwsze zatrudnienie. Ma to na celu zapobieżenie sytuacji, w której pracownik na minijob otrzyma ryczałt od kilku pracodawców.

Wskazówka: Wzór oświadczenia można znaleźć na stronie internetowej Minijob-Zentrale.

Jeśli pracodawca nie składa zgłoszenia podatku od wynagrodzeń (np. gospodarstwo domowe), ryczałt zostanie ustalony w rozliczeniu podatku dochodowego za 2022 rok. Nie jest do tego potrzebny specjalny wniosek. Warunkiem jest jednak złożenie zeznania podatkowego. Ryczałt energetyczny mogą również otrzymać osoby, które otrzymują wyłącznie wynagrodzenie zwolnione z podatku: Uprawnieni są instruktorzy, trenerzy, opiekunowie, dyrygenci itp. pracujący w ramach wolontariatu, których wynagrodzenie w wysokości kwoty wolnej dla instruktorów do 3.000 Euro zgodnie z § 3 nr 26 EStG pozostaje wolne od podatku, a także wolontariusze, którzy otrzymują zwrot kosztów w wysokości kwoty wolontariackiej 840 Euro zgodnie z § 3 nr 26a EStG. EPP jest co prawda wolna od składek na ubezpieczenie społeczne, ale podlega opodatkowaniu.

• W przypadku pracowników ryczałt energetyczny jest opodatkowany jak wynagrodzenie (inne świadczenia) zgodnie z § 19 ust. 1 nr 1 EStG. Jeśli jest wypłacany przez pracodawcę, podlega jako "inne świadczenie" potrąceniu podatku od wynagrodzeń. Jeśli EPP nie została wypłacona przez pracodawcę, urząd skarbowy w rozliczeniu podatkowym za 2022 rok zwiększa brutto wynagrodzenie przekazane przez pracodawcę w zaświadczeniu o podatku od wynagrodzeń o 300 Euro.
• W przypadku osób uprawnionych, które w 2022 roku nie uzyskały dochodów z pracy najemnej, ryczałt energetyczny jest zawsze traktowany jako "inne dochody" (§ 22 nr 3 EStG). Kwota wolna od podatku w wysokości 256 Euro zgodnie z § 22 nr 3 zdanie 2 EStG nie ma zastosowania do EPP.

(2022): Czy osoby pracujące na minijob otrzymują ryczałt energetyczny?

---

Jak pracownicy otrzymują ryczałt energetyczny?

Ryczałt energetyczny (Energiepreispauschale) jest wypłacany za pośrednictwem listy płac pracodawcy.

• Uprawnieni są pracownicy z miejscem zamieszkania w Niemczech, którzy w 2022 roku uzyskują dochody z pracy najemnej (§ 19 ust. 1 nr 1 EStG) lub z pracy na własny rachunek (rolnictwo i leśnictwo, działalność gospodarcza, działalność na własny rachunek) - czyli pracownicy i osoby prowadzące działalność na własny rachunek.
• Uprawnieni są również wolontariusze w rozumieniu § 2 Bundesfreiwilligendienstgesetz (BFDG) oraz wolontariusze w rozumieniu § 2 Jugendfreiwilligendienstgesetz (JFDG): Należą do nich m.in. Bundesfreiwilligendienst, dobrowolny rok socjalny lub ekologiczny, Europejski Wolontariat, Międzynarodowy Wolontariat Młodzieżowy.
• Uprawnione są również osoby wykonujące pracę o niskim wynagrodzeniu lub krótkoterminową (pracownicy na minijob i pracownicy sezonowi).
• Nie są uprawnieni podatnicy bez miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu w Niemczech, w szczególności ograniczenie podatkowe dla pracowników transgranicznych. Osoby mieszkające za granicą są narażone na niższe ceny energii niż w Niemczech lub korzystają z porównywalnych środków państwowych, które również odciążają tamtejszą ludność od cen energii. Podwójne wsparcie dla tej grupy osób nie jest wskazane.
• Nie są uprawnieni emerytowani urzędnicy i emeryci, chyba że uzyskują dodatkowe dochody z rolnictwa, działalności gospodarczej, pracy na własny rachunek lub jako pracownicy. Osoby otrzymujące wyłącznie inne dochody zgodnie z § 22 EStG również nie mają prawa do ryczałtu energetycznego (np. posłowie). Studenci i młode rodziny, które otrzymują tylko zasiłek rodzicielski, oraz inne osoby, które otrzymują wyłącznie świadczenia zastępujące wynagrodzenie lub świadczenia socjalne, również nie otrzymują ryczałtu.
• Ryczałt energetyczny jest zasadniczo ustalany wraz z rozliczeniem podatku dochodowego za 2022 rok, chyba że ryczałt zostanie wypłacony przez pracodawcę zgodnie z § 117 EStG.
• Ryczałt energetyczny zostanie wypłacony przez pracodawcę we wrześniu 2022 r., jeśli pracownik jest w pierwszym stosunku pracy na dzień 1.9.2022 r. i jest przypisany do jednej z klas podatkowych od 1 do 5. W przypadku pracowników na minijob i pracowników sezonowych wypłata następuje za pośrednictwem pracodawcy tylko wtedy, gdy pracownik wcześniej pisemnie potwierdził pracodawcy, że jest to pierwsze stosunek pracy. Potwierdzenie należy dołączyć do listy płac.
• Ryczałt energetyczny nie jest wypłacany przez pracodawcę, jeśli nie składa on zgłoszenia podatku od wynagrodzeń. Dotyczy to w szczególności przypadków zatrudnienia krótkoterminowego lub o niskim wynagrodzeniu (np. w gospodarstwie domowym), w których podatek od wynagrodzeń jest pobierany ryczałtowo zgodnie z § 40a EStG. W takim przypadku pracownicy mogą otrzymać ryczałt energetyczny poprzez złożenie zeznania podatku dochodowego.
• Ryczałt energetyczny wypłacony przez pracodawcę należy podać w elektronicznym zaświadczeniu o podatku od wynagrodzeń za pomocą wielkiej litery E (§ 117 ust. 4 EStG).
• Ryczałt energetyczny jest opodatkowany i podlega opodatkowaniu według indywidualnej stawki podatkowej. Dodatkowo mogą zostać naliczone podatek kościelny i dodatek solidarnościowy. Zgodnie z uzasadnieniem ustawy "do opodatkowania ryczałtu energetycznego nie są wymagane osobne dane w zeznaniu podatkowym". W przypadku pracowników ryczałt energetyczny należy uwzględnić jako dochód zgodnie z § 19 ust. 1 nr 1 EStG za rok 2022. W przypadku pracowników na minijob i pracowników sezonowych z ryczałtowo opodatkowanym wynagrodzeniem zgodnie z § 40a EStG, ze względów uproszczenia zrezygnowano z opodatkowania ryczałtu energetycznego (§ 119 ust. 1 EStG).
• W przypadku osób prowadzących działalność na własny rachunek ryczałt energetyczny nie należy do przychodów z działalności gospodarczej, lecz do "dochodów z innych świadczeń" zgodnie z § 22 nr 3 EStG za rok 2022. Jednak w tym przypadku nie stosuje się progu zwolnienia w wysokości 256 EUR, który zwykle obowiązuje dla takich dochodów (§ 119 ust. 2 EStG). Ponieważ ryczałt energetyczny nie należy do dochodów z działalności gospodarczej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od działalności gospodarczej.
• Ryczałt energetyczny jest zwolniony z opłat socjalnych, ponieważ nie jest wynagrodzeniem w rozumieniu § 14 SGB IV.
• Ryczałt energetyczny nie jest uwzględniany jako dochód podlegający zaliczeniu przy świadczeniach socjalnych uzależnionych od dochodów (§ 122 EStG).

Największa grupa osób uprawnionych zostanie odciążona na bieżąco dzięki płatnościom pracodawców (pracownicy) lub obniżeniu zaliczek na podatek dochodowy (osoby prowadzące działalność na własny rachunek), bez konieczności podejmowania działań. Jeśli zostanie złożone zeznanie podatkowe za 2022 rok i spełnione są warunki uprawniające do ryczałtu energetycznego, ryczałt energetyczny zostanie ustalony z urzędu wraz z rozliczeniem podatku dochodowego za 2022 rok.

Nie jest wymagany specjalny wniosek. W przypadku pracowników ustalenie ryczałtu energetycznego następuje tylko wtedy, gdy nie został on jeszcze wypłacony przez pracodawcę, na przykład dlatego, że na dzień 1.9.2022 r. nie istniał stosunek pracy.

Więcej informacji można znaleźć w FAQ Ministerstwa Finansów.

(2022): Jak pracownicy otrzymują ryczałt energetyczny?

---

Czy emeryci i renciści również otrzymują ryczałt na energię?

Od 1.9.2022 wszyscy pracownicy objęci podatkiem dochodowym w klasach podatkowych I - V otrzymali jednorazowo dodatek energetyczny w wysokości 300 euro jako dodatek do wynagrodzenia, który został wypłacony za pośrednictwem listy płac pracodawcy. Osoby prowadzące działalność gospodarczą otrzymały zaliczkę poprzez jednorazowe obniżenie zaliczek na podatek dochodowy (§§ 112 do 122 EStG, wprowadzone ustawą o ulgach podatkowych z 23.5.2022). Dotychczas emeryci i renciści nie byli objęci tym świadczeniem.

Obecnie od 1.12.2022 również emeryci i renciści otrzymują jednorazowy dodatek energetyczny (EPP) w wysokości 300 euro. Jednorazowa wypłata następuje automatycznie za pośrednictwem instytucji wypłacających emerytury. Dodatek energetyczny (EPP) otrzymuje osoba, która na dzień 1 grudnia 2022 r. ma prawo do emerytury z tytułu wieku, niezdolności do pracy lub renty rodzinnej z niemieckiego systemu ubezpieczenia emerytalnego lub do świadczeń emerytalnych na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym dla urzędników lub żołnierzy. Prawo do dodatku istnieje tylko w przypadku miejsca zamieszkania w Niemczech ("Ustawa o wypłacie dodatku energetycznego dla osób pobierających emerytury i świadczenia oraz o rozszerzeniu okresu przejściowego" z 7.11.2022).

• Prawo do jednorazowej wypłaty mają emeryci z ogólnego i górniczego systemu emerytalnego oraz systemu zabezpieczenia emerytalnego rolników. Dotyczy to również osób pobierających emeryturę z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia w systemie ubezpieczeń społecznych dla artystów. Uprawnieni są również odbiorcy świadczeń emerytalnych na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym dla urzędników i żołnierzy. W przypadku odbiorców świadczeń emerytalnych z krajów związkowych i gmin, kompetencje regulacyjne leżą po stronie krajów związkowych.
• Nieuprawnieni są emeryci z zawodowych funduszy emerytalnych. W przypadku tej grupy osób kompetencje regulacyjne nie leżą po stronie rządu federalnego, lecz krajów związkowych. Nieuprawnieni są również emeryci z ustawowego ubezpieczenia wypadkowego.
• Osoby otrzymujące emeryturę z państwa UE, ale mieszkające w Niemczech, mają prawo do dodatku energetycznego. W tym celu w okresie od 9 stycznia do 30 czerwca 2023 r. należy złożyć wniosek do Niemieckiego Ubezpieczenia Emerytalnego Knappschaft-Bahn-See w 44781 Bochum.
• Wypłata następuje niezależnie od stanu cywilnego. W przypadku małżeństwa oboje małżonkowie mogą otrzymać EPP, jeśli oboje pobierają emeryturę. Jeśli jedna osoba pobiera kilka emerytur (np. emeryturę z tytułu wieku i rentę wdowią), dodatek energetyczny jest wypłacany tylko raz. Dotyczy to również jednoczesnego pobierania emerytury i renty.
• Dodatek energetyczny podlega opodatkowaniu dochodowemu. Czy faktycznie dojdzie do wyższego obciążenia podatkowego lub w ogóle do ustalenia podatku, zależy od indywidualnych okoliczności w danym przypadku. Rozliczenie podatkowe za rok 2022 byłoby wymagane po raz pierwszy, jeśli dochody podatnika w 2022 roku przekroczą kwotę wolną od podatku (10 347 euro).
• Dodatek energetyczny nie podlega obowiązkowi opłacania składek na ustawowe ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne.
• Dodatek energetyczny nie jest uwzględniany jako dochód przy obliczaniu świadczeń socjalnych uzależnionych od dochodu. Nie można go również zająć. Uwaga: Niezajmowalność jest wyraźnie uregulowana w ustawie; w związku z tym istnieje różnica w stosunku do dodatku energetycznego dla pracowników i osób prowadzących działalność gospodarczą, który zgodnie z orzeczeniem Sądu Rejonowego w Norderstedt z 15.9.2022 r. (66 IN 90/19) może podlegać zajęciu.
• Nie jest wymagane składanie wniosku o wypłatę dodatku energetycznego. Wypłata następuje automatycznie.
• Wypłata EPP przez instytucje wypłacające emerytury następuje do 15.12.2022 r. Osoby, które pod koniec grudnia po raz pierwszy otrzymają emeryturę, otrzymają dodatek energetyczny z reguły dopiero przy drugim terminie wypłaty na początku 2023 r. Wypłata na początku stycznia również następuje automatycznie. Nie trzeba składać wniosku. Łącznie około 19,7 miliona emerytów ma otrzymać dodatek energetyczny. Koszty wynoszą około 6 miliardów euro. Finansowanie pochodzi ze środków podatkowych, a nie z wpływów ze składek na ubezpieczenie emerytalne.

 

 

(2022): Czy emeryci i renciści również otrzymują ryczałt na energię?